15.06.2010
Borgarstjórnarfundur 18. maí 2010
B O R G A R S T J Ó R N
Ár 2010, þriðjudaginn 18. maí, var haldinn reglulegur fundur í Borgarstjórn Reykjavíkur. Fundurinn var haldinn í Ráðhúsi Reykjavíkur og hófst kl. 14.00. Voru þá komnir til fundar, auk borgarstjóra, eftirtaldir borgarfulltrúar og varaborgarfulltrúar: Vilhjálmur Þ. Vilhjálmsson, Sóley Tómasdóttir, Hermann Valsson, Sigrún Elsa Smáradóttir, Björk Vilhelmsdóttir, Oddný Sturludóttir, Dagur B. Eggertsson, Ólafur F. Magnússon, Sif Sigfúsdóttir, Kjartan Magnússon, Þorbjörg Helga Vigfúsdóttir, Óskar Bergsson og Jórunn Frímannsdóttir.
Fundarritari var Ólafur Kr. Hjörleifsson.
Þetta gerðist:
1. Lagður fram til síðari umræðu ársreikningur Reykjavíkurborgar fyrir árið 2009, sbr. 36. lið fundargerðar borgarráðs frá 29. f.m., ásamt endurskoðunarskýrslu PricewaterhouseCoopers hf., dags. 30. s.m., og skýrslu fjármálaskrifstofu, dags. 29. s.m.
- Kl. 14.15 tekur Gísli Marteinn Baldursson sæti á fundinum.
- Kl. 15.05 víkur Jórunn Frímannsdóttir af fundi og Kristján Guðmundsson tekur þar sæti.
- Kl. 15.20 víkur Björk Vilhelmsdóttir af fundi og Dofri Hermannsson tekur þar sæti.
Ólafur F. Magnússon óskar bókað:
Það er alvarleg staðreynd að skuldir hvers borgarbúa eru orðnar 2,5 m.kr., þar af 2 m.kr. vegna ótrúlegs fjármála- og orkusukks á vegum Orkuveitu Reykjavíkur. Þessar skuldsetningar hafa ávallt notið stuðnings alls fjórflokksins og er þá ekki getið um þátt borgarfulltrúa fjórflokksins í óverjandi skuldbindingu Reykvíkinga vegna lántekna Landsvirkjunar vegna efnahags- og umhverfisslyssins við Kárahnjúka og á Reyðarfirði. Sala borgarinnar á hlut sínum í Landsvirkjun til ríkisins breytir þar engu. Það kom í hlut minn sem borgarstjóra árið 2008 að taka á fjármálaóreiðu sem ríkt hafði í Borgarstjórn Reykjavíkur um árabil. Loforða- og fyrirgreiðslupólitíkin var alls ráðandi bæði í tíð meirihluta R-listans árin 1994-2006 og tveggja framsóknartengdra meirihluta fyrr á þessu kjörtímabili. Þegar ég tók við sem borgarstjóri reyndi ég eftir mætti að stöðva orku- og fjármálasukkið hjá borginni sem og sjálfhverft styrkja- og ferðasukk fjórflokksins. Tekið var á glórulitlum fyrirætlunum í skipulagsmálum þar sem rándýr mannvirkja-, jarðganga- og landfyllingarhugsun ríkti á kostnað öryggis borgarbúa. Flugvöllurinn í Vatnsmýri, einn helsti grundvöllur almannavarna-, samgöngu- og heilbrigðisþjónustu landsins, er þar engin undantekning. Forgangsröðun fjórflokksins í dýr og óarðbær verkefni, sem erlendir iðjuhöldar og þeir sem breiðust hafa bökin á Íslandi hafa hagnast á verður að stöðva. Fjármálastjóri Reykjavíkurborgar og borgarhagfræðingur vöruðu sterklega við því vorið 2008 að óveðursský væru á lofti í efnahagslífi þjóðarinnar en samt talaði ég máli þeirra fyrir augljósri þörf á aðhaldi og breyttri forgangsröðun án undirtekta annarra borgarfulltrúa. Forgangsröðun í þágu velferðar og öryggis borgarbúa, í stað forgangsröðunar þar sem ekkert er skorið niður heldur forgangsraðað til rándýrra gæluverkefna, er brýn nauðsyn.
- Kl. 15.30 víkur Kjartan Magnússon af fundi og Áslaug Friðriksdóttir tekur þar sæti.
- Kl. 15.50 víkur Óskar Bergsson af fundi og Guðlaugur G. Sverrisson tekur þar sæti.
- Kl. 16.15 tekur Óskar Bergsson sæti á fundinum og Guðlaugur G. Sverrisson víkur af fundi. Jafnframt tekur Kjartan Magnússon sæti á fundinum og Áslaug Friðriksdóttir víkur af fundi.
- Kl. 16.20 tekur Jórunn Frímannsdóttir sæti á fundinum og Kristján Guðmundsson víkur af fundi.
- Kl. 16.35 tekur Þorleifur Gunnlaugsson sæti á fundinum og Hermann Valsson víkur af fundi. Jafnframt tekur Björk Vilhelmsdóttir sæti á fundinum og Dofri Hermannsson víkur af fundi.
- Kl. 16.45 víkur Sif Sigfúsdóttir af fundi og Marta Guðjónsdóttir tekur þar sæti.
Ársreikningur Reykjavíkurborgar fyrir árið 2009 samþykktur með 14 samhljóða atkvæðum.
Borgarfulltrúar Framsóknarflokks og Sjálfstæðisflokks óska bókað:
Ársreikningur Reykjavíkurborgar fyrir árið 2009 færir Reykvíkingum mikil og góð tíðindi. Samkvæmt honum var borgarsjóður rekinn hallalaus og veruleg umskipti urðu til hins betra í rekstri samstæðunnar. Ársreikningurinn staðfestir þá ábyrgu fjármálastjórn sem Reykjavíkurborg hefur ástundað. Hagræðingaraðgerðir hafa skilað árangri og með samstilltu átaki hefur tekist að halda uppi góðri grunnþjónustu án þess að þurfa að auka álögur á almenning en hvorki skattar né gjaldskrár fyrir grunnþjónustu hafa hækkað. Þessa góðu niðurstöðu má þakka þeim nýju vinnubrögðum sem innleidd hafa verið við fjármálastjórnina hjá Reykjavíkurborg. Fjárhagsáætlunin var unnin í miklu samráði fulltrúa meirihluta og minnihluta í borgarstjórn en þann 7. október 2008 var samþykkt samhljóða aðgerðaáætlun vegna aðstæðna í efnahags- og atvinnumálum sem hafði víðtæk áhrif á fjármálastjórnina og fjárhagsáætlunarvinnu Reykjavíkurborgar fyrir árin 2009 og 2010. Leiðarljós aðgerðaáætlunarinnar var að standa vörð um grunnþjónustuna, störfin og gjaldskrár og við það hefur verið staðið. Þá var kallað eftir tillögum starfsmanna um bestu lausnir í nauðsynlegum aðhaldsaðgerðum og voru um 300 tillögur nýttar við endurskoðun áætlunar í mars 2009. Þessar nýju leiðir í fjárhagsáætlunarvinnunni voru tilnefndar til verðlauna á vegum Eurocities samtakanna á árinu 2009. Ársreikningurinn staðfestir árangur af þessum aðgerðum. Árin 2002-2006 var hallarekstur á A-hluta borgarsjóðs eins og kemur fram í skýrslu endurskoðenda. Hins vegar hefur verið hallalaus rekstur árin 2007-2009 þrátt fyrir þau miklu efnahagsáföll sem hafa gengið yfir og leitt hafa til minni skatttekna og verulegrar aukningar velferðarútgjalda og þrátt fyrir að útsvar og þjónustugjöld hafi ekki verið hækkuð eins og í flestum öðrum sveitarfélögum.
Borgarfulltrúar Samfylkingar óska bókað:
Niðurstaða ársreiknings Reykjavíkurborgar, A-hluta, er ásættanleg miðað við aðstæður þó rétt sé að vekja athygli á því að endurmati lífeyrisskuldbindinga er þar helst fyrir að þakka, ásamt ábyrgum rekstri málaflokka. Útgjöld vegna lífeyrisskuldbindinga lækka miðað við fjárhagsáætlun vegna þess að verðbólga jókst en laun stóðu í stað um alls 3,6 milljarða. Annars hefði verið halli á A-hluta sem sömu upphæð nemur. Vakin er sérstök athygli á því að frá því að ársreikningar og skýringar með ársreikningi lágu fyrir tapaði Reykjavíkurborg þremur dómsmálum um lóðaskil. Samkvæmt upplýsingum frá borgarstjóra getur þetta þýtt allt að 5 milljarða útstreymi fjár sem ekki er gert ráð fyrir sem skuldbindingum í ársreikningnum. Það vekur furðu að meirihlutinn bregðist ekki við stöðu Orkuveitunnar og fjölmörgum ábendingum fjármálaskrifstofu með ársreikningi fyrirtækisins. Þar birtist mynd sem verið er að leyna sjónum borgarbúa í umræðunni. Minnt er á að meðal þeirra helstu eru:
1. Gera þarf áætlun um gjaldskrárhækkanir til næstu ára.
2. Til að standa við mögulega lausafjárþörf (greiðsluerfiðleika) Orkuveitu Reykjavíkur þarf Reykjavíkurborg að hafa aðgengi að 8-12 milljörðum króna í handbæru fé.
3. Lögð er áhersla á að kanna aðgengi að lánalínum í erlendum gjaldmiðlum til að geta mætt óvæntum erfiðleikum og til að auka traust og trúverðugleika gagnvart erlendum fjárfestum og lánardrottnum fyrirtækisins.
4. Stjórn OR er bent á að skoða hvort unnt sé að fresta fjárfestingum sem ekki leiða beinlínis til aukins greiðsluhæfis gagnvart erlendum skuldum til að draga úr fjármögnunarþörf 2010-2013.
5. OR stendur frammi fyrir mikilli endurfjármögnunarþörf 2010-2013 eða alls 78 milljarða króna miðað við fyrirliggjandi áætlanir.
6. Bent er á verkefnafjármögnun sem mögulegan valkost við fjármögnun nýframkvæmda á næstu árum.
Viðbrögðum við þessum þungvægu ábendingum og nauðsynleg ákvörðunum ætlar meirihlutinn að vísa fram yfir kosningar. Það er ekki ábyrgt.
Borgarfulltrúar Vinstri grænna óska bókað:
Afkoma borgarsjóðs er afrakstur niðurskurðar sem hefur bitnað harkalega á íbúum og starfsfólki borgarinnar. Þjónusta við börn og fjölskyldur hefur verið skert, gjaldskrár hækkaðar, upphæð fjárhagsaðstoðar er engan veginn ásættanleg og metnaður í atvinnumálum er afar takmarkaður af hálfu núverandi meirihluta. Nær hefði verið að nýta þá tekjujöfnunarleið sem útsvarið er til að afla tekna og koma þannig í veg fyrir þann niðurskurð sem hefur átt sér stað. Sú samfélagslega nálgun er andstæð hugmyndafræði núverandi meirihluta sem kýs heldur að skerða grunnþjónustu en afla tekna með sanngjörnum hætti. Með ársreikningnum fylgja jafnframt alvarlegar athugasemdir, bæði frá innri endurskoðanda og fjármálastjóra. Þær snúa fyrst og fremst að stöðu B-hlutafyrirtækja borgarinnar sem ekki lúta nægilega skýrri stjórn kjörinna fulltrúa sveitarfélagsins. Nauðsynlegt er að skerpa á pólitískri sýn og samfélagslegri ábyrgð kjörinna fulltrúa í Borgarstjórn Reykjavíkur. Borgin er fyrst og fremst samfélag og henni ber að stýra sem slíku, þar sem grunnþjónustan er veitt með sóma og öllum aðgengileg – án félagslegra aðstæðna einstaklinga.
Ólafur F. Magnússon óskar bókað:
Ég sit hjá við atkvæðagreiðslu um ársreiking Reykjavíkurborgar fyrir árið 2009 til að mótmæla forgangsröðun fjórflokksins til rándýrra gæluverkefna fremur en til velferðar- og öryggismála í Reykjavík.
Forseti ákveður að verða við ósk borgarfulltrúa Vinstri grænna að taka næst fyrir 4. lið á útsendri dagskrá, umræðu um nefnd óháðra sérfræðinga.
2. Fram fer umræða um nefnd óháðra sérfræðinga sem yfirfara á stjórnkerfi og stjórnsýslu Reykjavíkurborgar, sbr. 23. lið fundargerðar borgarráðs frá 6. maí.
Borgarfulltrúar Vinstri grænna leggja fram svohljóðandi tillögu:
Borgarstjórn samþykkir að auglýst verði eftir þremur sérfræðingum í nefnd þá er framkvæma á úttekt á stjórnsýslu og stjórnkerfi Reykjavíkurborgar samkvæmt ákvörðun borgarráðs 6. maí sl. Borgarráð skipi í nefndina á fundi sínum 27. maí nk.
Samþykkt er með samhljóða atkvæðum að taka tillöguna á dagskrá.
- Kl. 17.00 víkur Vilhjálmur Þ. Vilhjálmsson af fundi og Kristján Guðmundsson tekur þar sæti.
Ólafur F. Magnússon óskar bókað:
Ég styð þessa tillögu þó að hún gangi alltof skammt að mínu mati. Framganga þessarar tillögu gæti verið eitt skref af mörgum til að uppræta spillingu og samtryggingu alls fjórflokksins, þó að heiðarlegar undantekningar sé að finna í þeim efnum. Ég legg áherslu á að móttaka styrkja og fjárframlaga til framboða fyrir sveitarstjórnarkosningar er í raun ólögleg. Samt taka öll framboð nema H-listinn við slíkum framlögum og eru þar með háð styrktaraðilum við atkvæðagreiðslur í borgarstjórn.
Tillagan er samþykkt með 15 samhljóða atkvæðum.
3. Lögð fram svohljóðandi tillaga borgarfulltrúa Samfylkingar:
Borgarstjórn samþykkir að Reykjavíkurborg styðji við tilraunaverkefni um að kvikmyndahúsið Regnboginn verði kvikmyndasetur og nokkurs konar heimili kvikmyndanna. Framlag borgarinnar verði falið í því að taka þátt í leigukostnaði fram á haust en ráðgert er að húsið loki 1. júní næstkomandi, að öðrum kosti. Jafnframt veiti borgin stuðning og ráðgjöf við gerð samþykkta og stofnun félags um rekstur og starfsemi sem byggi á grasrótarþátttöku og breiðri samstöðu allra þeirra sem koma að málefnum kvikmynda á Íslandi. Verkefnið væri liður í því að efla kvikmyndaborgina Reykjavík en kvikmyndagerð er áhugaverður vaxtarbroddur í atvinnulífi borgarinnar. Kostnaðarhlutdeild Reykjavíkurborgar afmarkist við ofangreinda þætti, svipað og þegar Austurbær var leigður tímabundið, en markmiðið verði að eftir tilraunatímabilið liggi fyrir framtíðarsýn, rekstrargrundvöllur sem verði sjálfbær til lengri tíma. Sérstök tillaga um fjármagn vegna tilraunatímabilsins verði lögð fyrir borgarráð um leið og samningar liggja fyrir.
- Kl. 17.25 víkur Þorleifur Gunnlaugsson af fundi og Hermann Valsson tekur þar sæti.
- Kl. 17.30 víkur Björk Vilhelmsdóttir af fundi og Dofri Hermannsson tekur þar sæti.
Samþykkt með 14 samhljóða atkvæðum að vísa tillögunni til menningar- og ferðamálasviðs.
- Kl. 17.40 tekur Vilhjálmur Þ. Vilhjálmsson sæti á fundinum og Kristján Guðmundsson víkur af fundi. Jafnframt tekur Þorleifur Gunnlaugsson sæti á fundinum og Hermann Valsson víkur af fundi.
4. Lögð fram svohljóðandi tillaga borgarfulltrúa Vinstri grænna:
Borgarstjórn samþykkir að standa fyrir opnum borgarafundum einu sinni á ári þar sem beint samtal fer fram milli borgarbúa og kjörinna fulltrúa. Fundirnir verði undirbúnir af hverfisráðum í samráði við íbúasamtök og starfsfólk þjónustumiðstöðva.
Tillagan er samþykkt með 14 samhljóða atkvæðum.
5. Borgarfulltrúar Framsóknarflokks og Sjálfstæðisflokks leggja fram svohljóðandi tillögu:
Borgarstjórn Reykjavíkur samþykkir að hafið verði átak í því að efla fjarnám á grunnskólastigi með það m.a. að markmiði að auka val í efstu bekkjum grunnskólans og sveigjanleika í námi.
Greinargerð fylgir tillögunni.
Samþykkt með 13 samhljóða atkvæðum að taka tillöguna á dagskrá.
Samþykkt með samhljóða atkvæðum að vísa tillögunni til menntaráðs.
- Kl. 17.55 víkur Marta Guðjónsdóttir af fundi og Kristján Guðmundsson tekur þar sæti.
6. Lögð fram fundargerð borgarráðs frá 6. maí.
9. liður fundargerðarinnar, samningar við sjálfstætt starfandi leikskóla, samþykktur með 12 atkvæðum gegn 2.
Borgarfulltrúar Vinstri grænna óska bókað undir 9. lið fundargerðar borgarráðs frá 6. maí.
Borgarfulltrúar Vinstri grænna sjá ekki ástæðu til stofnunar sérstakra ungbarnaleikskóla og enn síður að þeim sé ætlað að vera einkareknir. Leikskólar borgarinnar eru vel í stakk búnir til að taka á móti yngri börnum, húsnæðið er hannað með þarfir þeirra í huga og menntun leikskólakennara er einnig miðuð að yngstu börnunum. Að sama skapi er með öllu óásættanlegt að einkaskólum sé heimilt að rukka hærri skólagjöld en borgarreknum, en í samningunum er gert ráð fyrir að gjaldskrá ungbarnaleikskóla geti verið allt að 115% hærri en borgarrekinna og að gjaldskrá einkarekinna leikskóla fyrir eldri börn megi vera allt að 15% hærri en hinna borgarreknu. Þetta hlýtur að leiða af sér mismunun barna eftir efnahag foreldra sem getur ekki verið réttlætanleg undir neinum kringumstæðum.
Borgarfulltrúar Framsóknarflokks og Sjálfstæðisflokks óska bókað undir 9. lið fundargerðar borgarráðs frá 6. maí.
Ungbarnaleikskólar hafa verið starfræktir í borginni í tugi ára af sjálfstætt starfandi rekstraraðilum, m.a. leikskólinn Lundur og leikskólar Félagsstofnunar stúdenta. Þeir hafa núna fengið skilgreiningu skv. samningi en áður var óljóst hvaða samningum þeir tilheyrðu. Þetta er valkostur sem margir foreldrar velja sér eftir að fæðingarorlofi sleppir og mikilvægt að hann sé skilgreindur til að tryggja jafnan rétt milli rekstraraðila og fyrir foreldra og börn. Áfram er stefnt að því að bjóða yngri börnum vistun á leikskólum borgarinnar. Í sumum hverfum eru mjög ung börn, um eins árs gömul, að komast inn á leikskóla borgarinnar og er það vel. Gjaldskrá ungbarnaleikskólanna er byggð á þeirri forsendu að um sé að ræða valkost við þjónustu dagforeldra enda er ekki greitt með börnum nema að þriggja ára aldri og verð þjónustunnar þannig sambærilegt þjónustu dagforeldra.
7. Lagðar fram fundargerðir forsætisnefndar frá 14. maí, framkvæmda- og eignaráðs frá 10. maí, íþrótta- og tómstundaráðs frá 30. apríl, leikskólaráðs frá 5. maí, mannréttindaráðs frá 6. og 10. maí, menningar- og ferðamálaráðs frá 10. maí, menntaráðs frá 12. maí og skipulagsráðs frá 5. og 12. maí.
Fundi slitið kl. 18.12
Forseti og skrifarar gengu frá fundargerð.
Vilhjálmur Þ. Vilhjálmsson
Jórunn Frímannsdóttir Sóley Tómasdóttir